تبلیغات
شیوه های ارزشیابی پیشرفت تحصیلی - اصول حاکم برارزشیابی پیشرفت تحصیلی


Admin Logo
themebox Logo


استخاره آنلاین با قرآن کریم


جاوا اسكریپت

Google

در این وبلاگ
در كل اینترنت
تاریخ:شنبه 12 آذر 1390-18:36

اصول حاکم برارزشیابی پیشرفت تحصیلی



اصول ارزشیابی پیشرفت تحصیلی










باید این مطلب مهم را در نظر داشت كه جوامع پیشرفته بشری با عنایت به توسعه آموزش و پرورش خود توانسته اند پله های ترقی و توسعه همه جانبه را به پیمایند.در توسعه آموزش و پرورش ملاكها و فاكتورهای متعددی نقش دارند .مهمترین آن نظام ارزشیابی در آموزش می باشد .


آموزش را می توان به عنوان فرایند كنش متقابل معلم و دانش آموز تعریف كرد كه به موجب آن تجارب مناسب یادگیری برای رسیدن دانش آموزان به هدف های آموزش و پرورش فراهم می شود . در آموزش و پرورش سنتی ارزشیلبی به عنوان آخرین حاقه های فرایند یاددهی ،یادگیری تلقی می شود كه در پایان دوره آموزشی برای جدا كردن دانش آموزان با توانایی یادگیری متفاوت به كار می رفت .

امروزه ارزشیابی را بخش جدایی ناپذیر فرایند یاددهی یادگیری می داند كه همراه با آموزش و در ارتباط تنگا نتگ با آن ، به گونه ای مستمر انجام می گیرد و به جای تاكید بر طبقه بندی دانش آموزان و مقایسه آنان با یكدیگر ، هدایت یادگیری آنان را مركز توجه خود قرار می دهد.

به منظورنظام بخشی به فعالیت های ارزشیابی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان با توجه به رویكردها ونگرشهای نوین درتعلیم وتربیت.اصول زیرتحت عنوان (اصول حاكم برارزشیابی پیشرفت تحصیلی ) تعیین شده است .

۱) جدایی ناپذیری ارزشیابی ازفرایند یاددهی یادگیری:

ارزشیابی دانش آموزان باید به عنوان بخش جدایی ناپذ یر فرآیند یاددهی یادگیری ونه به عنوان نقطه پایانی آن تلقی شود .

۲) استفاده ازنتایج ارزشیابی دربهبود فرآیند یاددهی یادگیری واصلاح برنامه ها وروشها.

هدف غایی ارزشیابی ، اصلاح وبهبود فرآیند یاد دهی یادگیری است ونتایج ارزشیابی ها بایددراصلاح برنامه ها وروشها مورداستفاده قراگیرد .

۳) هماهنگی میان هدف ها محتوا روش های یاددهی یادگیری و فرآیند ارزشیابی:

در ارزشیابی باید تناسب و هماهنگی بین هدف ها، محتوا و روش های یاددهی یادگیری مربوط به هردرس مورد توجه قرار گیر د.

۴) توجه به آمادگی دانش آموزان:

در طراحی و اجرای انواع برنامه های ارزشیابی باید به آمادگی های جسمانی ، عقلی ، عاطفی و روانی دانش آموزان توجه شود .

۵) توجه به رشد همه جانبه دانش آموزان:

در ارزشیابی باید به جنبه های مختلف رشد بدنی، عقلی ،عاطفی، اجتماعی، اخلاقی و حركتی دانش آموزان توجه شود .

۶) توجه همه جانبه به دانش ها، نگرش ها و مها رت ها:

در ارزشیابی، متناسب با محتوای آموزش و پرورش باید به حیطه دانش ها، نگرش ها و مهارتهای دانش آموزان توجه شود۰

۷) توجه به ارزشیابی دانش آموز از یادگیری های خود (خود ارزشیابی):

در ارزشیابی باید شرایطی فراهم شود كه دانش آموز نیز بتواند از یادگیریها و عملكرد های خود و دیگر دانش آموزان ارزشیابی كند .

۸) ارزشیابی از فعالیتهای گروهی:

در نظام ارزشیابی ،علاوه بر ارزش یابی فردی، باید از فعالیتهای گروهی نیز ارزشیابی به عمل آید .

۹) توجه به فر آیند های فكری منتهی به تولید پاسخ:

در ارزشیابی باید علاوه بر پاسخ نهایی، به فرآیندی كه منجر به تولید پاسخ شده است توجه كرد۰

۱۰) تاكید بر نو آوری و خلاقیت :

در ارزشیابی باید با تاكید بر روش حل مساله ، زمینه رشد و شكوفایی دانش آموزان را فراهم كرد .

۱۱) تنوع روش ها و ابزار های اندازه گیری و سنجش پیشرفت تحصیلی:

با توجه به اهداف ، ماهیت و نوع موارد ارزشیابی ، از انواع مختلف روش ها و ابزارهای ارزشیابی (مانند پرسش های شفاهی ،آزمون های عملی ،انواع پرسش های عینی و انشایی، روشهای مشاهده رفتار ، پوشه های مجموعه كار ، ارایه مقالات و طرح ها ، گزارش مربوط به فعالیت های تحقیقاتی ، ارزشیابی عملكردی ، ارزشیابی مستمر ، انواع دست ساخته ها ، روش خود سنجی و ...) استفاده می شود .

۱۲) استفاده از انواع ارزشیابی:

در فر آیند یاددهی یادگیری لازم است با توجه به هدف ها ، محتوا و روش های تدریس از انواع ارزشیابی ها ( از قبیل تشخیصی، تكوینی، مجموعی، هنجار مرجع، هدف مرجع ، درونی، بیرونی ، ملی و ...) استفاده شود .

۱۳) استقلال مدرسه ومعلم در فرآیند ارزشیابی:

در فرآیند ارزشیابی باید استقلال مدرسه و معلم در چار چوب سیاست های كلی آموزش و پرورش حفظ شود .

۱۴) اصل رعایت قواعد اخلاقی و انسانی در ارزشیابی:

به موجب این اصل ، ارزشیابی باید به گونه ای سازماندهی و اجرا شود كه موجب خدشه دار شدن حقوق ، تعاملات انسانی ، اعتماد به نفس و سلامت روانی دانش آموز یا معلم نگردد .

۱۵) اصل توجه به تفاوت های فردی:

در انجام ارزشیابی پیشرفت تحصیلی می بایست به تفاوت های فردی دانش آموزان توجه شود .

۱۶) ضرورت هماهنگی در تحقق اصول ارزشیابی:

در به كارگیری اصول فوق الذكر باید میان سازمانها ، مراكز ، ادارات، واحدها و سایر بخش های مسئول ارزشیابی در مورد روش ها ، ابزارها، معیار ها و برنامه های اندازه گیری و سنجش پیشرفت تحصیلی دانش آموزان، تعهد و هماهنگی كامل وجود داشته باشد .

● تعریف ارزشیابی:

ارزشیابی در آموزش و پرورش تعاریف متعددی دارد.

▪ كرونباخ ( cronbach) :

ارزشیابی را جمع آوری و به كار گیری اطلاعات در جهت اتخاذ تصمیم برای یك برنامه آموزشی تعریف می كند. ( شیرازی،علی، ص ۲۳۶)

▪ بی بای ( Beeby) :

ارزشیابی را فراگرد جمع آوری و تفسیر منظم شواهدی كه در نهایت به قضاوت ارزشیابی نظر به این كه به اقدام شخصی بیانجامد ، می داند. ابعاد این تعریف : جمع آوری شواهد ، تفسیر ، قضاوت و تصمیم گیری است. ( شیرازی ، علی ،ص ۲۳۶)

▪ استا فل بیم :

ارزشیابی رافرایند، تعیین كردن ( Delineating) ، به دست آوردن ( Obtaining) و فراهم ساختن ( Providing) اطلاعات مفیدی برای قضاوت در تصمیم گیری ها تعریف كردند.

انواع ارزشیابی

الف) اسكریون ( scriven) ارزشیابی ها را بر دو نوع ارزشیابی پایانی و تكوینی تقسیم می كند.

▪ ارزشیابی پایانی ( sammative Evaluation) :

ارزشیابی كه در مدارس متداول است و شامل ارزشیابی آخر سال یا دوره دانش آموزان برنامه یا روند آموزشی است.

مهمترین نقص ارزشیابی پایانی ماهیت مقطعی بودن آن است ، لذا قادر نیست اصلاحات یا تغییرات ضروری را در طول سال یا برنامه در جهت بهبودی و بهسازی فعالیتها ایجاد كن د.

▪ ارزشیابی تكوینی یا مستمر ( Formative Evluation) :

در این ارزشیابی اطلاعات به طور مداوم جمع آوری و مورد استفاده قرار می گیرد و نیاز به بازخورد های فردی – محیطی دارد تا بتواند تصمیم گیری های لازم را در جهت افزایش اثر بخش برنامه ها یا فعالیتهای آموزشی اتخاذ كند. این نوع ارزشیابی بیشتر به فراهم آوردن اطلاعات برای بهبودی كار تاكید دارد.

ب ) استافل بیم ( stuffle beam) :

ارزشیابی را در چهار نوع بیان می كند .

▪ ارزشیابی زمینه ( Context Evaluation) :

هدف این ارزشیابی فراهم ساختن یا ارائه یك منطق برای تعیین اهداف است. برای رسیدن به آن محیط – شرایط واقعی و مشكلات موجود – بایستی بررسی شوند و تصمیماتی مبتنی بر اصلاح شرایط و مشكلات اتخاذ گردد تا نیل به اهداف مورد نظر را میسر سازد.

▪ ارزشیابی درونداد ( Input Evaluation) :

این نوع ارزشیابی در ارتباط با چگونگی استفاده از منابع برای نیل به اهداف برنامه است شامل ارزشیابی توانایی های سازمان ، استراتژی هایی در جهت نیل به اهداف برنامه و طراحی یك استراتژی اجرایی – عملیاتی گردد.















منبع:
پایگاه علمی و آموزشی علوم پایه